Hooggevoelig en autisme, kan dat wel samen?

Ik kreeg via de poll die ik pas plaatste een verzoek om eens te schrijven over hoe hooggevoeligheid en autisme zich tot elkaar verhouden. Dit leek mij ook wel interessant om te doen, omdat men over het algemeen denkt dat mensen met ASS ongevoelig zouden zijn. Het tegenovergestelde is vaak waar; veel mensen met ASS zijn juist hooggevoelig. De vraag of dit bij vrouwen met ASS anders zou zijn dan bij mannen met ASS is voor mij niet goed te beantwoorden, dus richt ik me nu op mensen met ASS in het algemeen.




 

Met de komst van de nieuwe DSM 5 is de beschrijving van de diagnose autisme ook aangepast. Hierbij vielen de verschillende subtypen weg, maar er werd ook de prikkelverwerking toegevoegd.

 

Afbeelding 1: Domeinen ASS met bijbehorende criteria. (http://spectrumvisie.nl/wordpresscms/wp-content/uploads/2014/07/dsm1.jpg)
Voor mij is het heel logisch dat wanneer iemand overgevoelig kan zijn voor bepaalde prikkels er ook een bepaalde mate van hooggevoeligheid mee kan spelen. Maar wat betekent hooggevoelig zijn dan eigenlijk. Daarover zijn veel verschillende lijstjes te vinden op het internet, maar het belangrijkste is eigenlijk dat iemand die hooggevoelig is, kleine details in de wereld om zich heen waar kan nemen en daardoor de wereld om zich heen heel intens kan beleven. Dit kan positief zijn, maar ook een “spanning in de lucht” kan heel intens ervaren worden door deze mensen.

 

Zonder er wetenschappelijk bewijs of iets voor te hebben, kan ik nu wel de koppeling met autisme maken. Mensen met autisme hebben dezelfde manier van waarnemen, detailgericht en ook bij hen kunnen de prikkels dus heel intens binnenkomen. Het verschil tussen hooggevoelig zijn met of zonder autisme, zit hem naar mijn idee vooral in het feit hoe je met al die informatie om kunt gaan.

 

Ik kan niet spreken over iemand die hooggevoelig is en geen autisme heeft, maar wel voor mezelf, als iemand die hooggevoelig is en autisme heeft. Ik merk dat ik in de knoei kom van alle informatie die ik op een dag tot me neem. Ik probeer het allemaal te begrijpen en te analyseren, maar niet alles is te verklaren helaas. Op deze manier raak ik dus overprikkeld en dat duurt bij mij langer dan bij een gemiddeld persoon om kwijt te raken. Ik kan het niet van me afschudden en ik heb meer dan een nacht slaap nodig om indrukwekkende momenten te verwerken.

 

Daarbij kom ik in sommige situaties in conflict met mezelf, bijvoorbeeld als die spanning in de lucht hangt. Ik kan die prima waarnemen, maar raak vervolgens in conflict, omdat ik niet weet wat ik moet doen. Ik weet dan niet wat er sociaal wenselijk is. Kan ik me ermee bemoeien of is het beter mijn mond te houden? Hoelang moet ik het aankijken voordat ik er dan wel iets van mag zeggen of dat ik met goed fatsoen weg kan gaan? Is het een taak voor mij om te helpen de spanning uit de lucht te krijgen? Ik ga uiteindelijk vaak gewoon erbij zitten en hoor het dan wel als ik moet bijspringen, maar terwijl ik dat dus doe, komen er wel nog meer prikkels op me af en komt weer die overprikkeling erbij kijken.

 

In een latere blog wil ik ingaan op wat ik allemaal kan doen als ik overprikkeld ben.

 

Comments

Geef een reactie

Your email address will not be published. Name and email are required